یکی از مهمترین اقداماتی که برای افزایش عمر کولر گازی و حفظ قدرت سرمایش آن باید انجام دهید، تمیز کردن فیلتر کولر گازی است. بسیاری از کاربران زمانی به فکر سرویس دستگاه میافتند که کولر دیگر مانند گذشته خنک نمیکند یا مصرف برق آن افزایش یافته است، در حالی که در بسیاری از مواقع تنها دلیل این مشکل، کثیف بودن فیلترهاست.
فیلترهای کولر گازی وظیفه جذب گردوغبار، آلودگی و ذرات معلق هوا را بر عهده دارند. اگر این فیلترها بهموقع تمیز نشوند، جریان هوا کاهش پیدا میکند، فشار بیشتری به کمپرسور وارد میشود و در نتیجه هم راندمان دستگاه افت میکند و هم هزینه برق افزایش مییابد. در این مقاله با نحوه تمیز کردن، باز کردن پنل، زمان تعویض فیلتر و نکات مهم نگهداری کولر گازی آشنا میشوید.
تمیز بودن فیلترها تأثیر مستقیمی بر عملکرد کولر گازی دارد. زمانی که گردوغبار روی فیلتر جمع میشود، هوای کافی وارد پنل داخلی نمیشود و دستگاه برای رسیدن به دمای تنظیمشده مدت زمان بیشتری کار میکند.
از مهمترین مزایای تمیز کردن منظم فیلتر میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
به همین دلیل توصیه میشود فیلتر کولر گازی حداقل ماهی یک بار، بهخصوص در فصل تابستان، بررسی و در صورت نیاز شسته شود.

اولین مرحله برای تمیز کردن فیلتر، باز کردن پنل داخلی کولر گازی است. در بیشتر مدلهای گری و سایر برندها، این کار بسیار ساده انجام میشود.
ابتدا دستگاه را خاموش کرده و برق آن را قطع کنید. سپس قسمت پایین پنل داخلی را با دو دست گرفته و بهآرامی به سمت بالا بلند کنید. در بیشتر مدلها، پنل بعد از بالا رفتن روی لولا ثابت میماند و دسترسی کامل به فیلترها فراهم میشود.
بعد از باز شدن پنل، دو فیلتر توریشکل که در قسمت جلویی قرار دارند قابل مشاهده هستند. این فیلترها معمولاً بدون ابزار خاصی و تنها با کمی فشار به سمت بالا یا بیرون خارج میشوند.
اگر هنگام باز کردن پنل احساس کردید قطعهای گیر کرده است، از وارد کردن فشار زیاد خودداری کنید و دفترچه راهنمای دستگاه را بررسی نمایید.
پس از خارج کردن فیلترها، نوبت به شستشوی آنها میرسد.
اگر میزان گردوغبار کم باشد، میتوانید با استفاده از جاروبرقی یا یک برس نرم، سطح فیلتر را تمیز کنید. اما اگر فیلترها بسیار کثیف باشند، بهتر است آنها را با آب ولرم بشویید.
برای شستشوی صحیح مراحل زیر را انجام دهید:
ابتدا گردوغبار سطحی را از روی فیلتر پاک کنید. سپس فیلتر را زیر جریان آب قرار دهید و اجازه دهید تمام آلودگیها خارج شوند. در صورت نیاز میتوانید از مقدار کمی مایع شوینده ملایم استفاده کنید، اما از مواد اسیدی، سفیدکننده یا شویندههای قوی استفاده نکنید؛ زیرا ممکن است به بافت فیلتر آسیب وارد کنند.
پس از شستشو، فیلتر را در سایه قرار دهید تا کاملاً خشک شود. نصب فیلتر خیس داخل دستگاه میتواند باعث ایجاد بوی نامطبوع، رشد قارچ و حتی آسیب به قطعات داخلی شود.
بعد از خشک شدن کامل، فیلتر را در جای خود قرار داده و پنل را ببندید.

زمان مناسب برای تمیز کردن فیلتر به میزان استفاده از کولر و شرایط محیط بستگی دارد.
اگر در محیطهای مسکونی معمولی زندگی میکنید، شستشوی ماهانه معمولاً کافی است. اما در مناطق پرگردوغبار، شهرهای صنعتی یا مکانهایی که حیوان خانگی نگهداری میشود، بهتر است هر دو تا سه هفته یک بار فیلتر بررسی شود.
همچنین اگر کولر گازی بهصورت روزانه و ساعات طولانی روشن است، فاصله بین سرویسها باید کمتر باشد.
بسیاری از فیلترهای استاندارد کولر گازی قابلیت شستشو دارند و نیازی به تعویض زودهنگام آنها نیست. با این حال، در برخی شرایط باید فیلتر را تعویض کنید.
اگر فیلتر دچار پارگی، شکستگی یا تغییر شکل شده باشد، دیگر نمیتواند آلودگیها را بهدرستی جذب کند. همچنین اگر بعد از چندین بار شستشو همچنان آلودگی از بین نرود یا منافذ فیلتر بسته شده باشند، زمان تعویض آن فرا رسیده است.
در مدلهایی که از فیلترهای تصفیه هوای کربنی، آنتیباکتریال یا یونساز استفاده میشود، معمولاً این فیلترها عمر مشخصی دارند و باید طبق توصیه سازنده تعویض شوند.
اگر به موقع فیلتر را بررسی نکنید، دستگاه با علائمی شما را از وجود مشکل مطلع میکند. از مهمترین نشانهها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
در صورت مشاهده این علائم، قبل از تماس با تعمیرکار، ابتدا وضعیت فیلتر را بررسی کنید.
برخی افراد هنگام تمیز کردن فیلتر، ناخواسته باعث آسیب به آن میشوند. از جمله اشتباهات رایج عبارتاند از:
رعایت همین نکات ساده میتواند عمر فیلتر و عملکرد کولر گازی را به میزان قابل توجهی افزایش دهد.

اگرچه تمیز کردن فیلتر مهمترین بخش نگهداری کولر گازی است، اما برای حفظ عملکرد مطلوب دستگاه کافی نیست.
بهتر است حداقل سالی یک بار سرویس کامل کولر انجام شود. در سرویس دورهای مواردی مانند شستشوی پنل داخلی، بررسی کمپرسور، کنترل گاز مبرد، تمیز کردن کندانسور، بررسی نشتی و تست قطعات الکتریکی انجام میشود.
ترکیب سرویس سالانه با شستشوی منظم فیلتر باعث میشود کولر گازی سالها بدون افت راندمان کار کند.
تمیز کردن فیلتر کولر گازی یکی از سادهترین اما مهمترین اقداماتی است که میتواند مصرف برق را کاهش داده، قدرت سرمایش را افزایش دهد و عمر مفید دستگاه را بیشتر کند. کافی است ماهی یک بار فیلترها را بررسی کرده، در صورت نیاز آنها را بشویید و در صورت آسیبدیدگی تعویض کنید. همچنین انجام سرویس دورهای در کنار تمیز کردن منظم فیلتر، بهترین راه برای حفظ عملکرد کولر گازی در روزهای گرم سال خواهد بود.